browser icon
You are using an insecure version of your web browser. Please update your browser!
Using an outdated browser makes your computer unsafe. For a safer, faster, more enjoyable user experience, please update your browser today or try a newer browser.

Bezpieczne wakacje

 

Okres wakacyjny to czas, gdy wielu z Was opuszcza Polskę, aby zarabiać w innym kraju. Często wydaje się Wam, że gdzie indziej jest łatwiej o zatrudnienie, że to szansa na  lepsze życie. Wiadomo, że za granicą zarobki są wyższe a warunki pracy lepsze – jednak nie zawsze.

Podjęcie pracy daleko od domu to poważny krok. Jeśli rzeczywiście myślisz o zarabianiu pieniędzy poza Polską, Twoja decyzja powinna być przemyślana. Nie należy jej podejmować pochopnie ani pod wpływem emocji. Pamiętaj też, że nagły wyjazd nie jest dobrym sposobem na rozwiązanie problemów, które być może masz. Nie traktuj wyjazdu jako możliwości ucieczki! Wiele osób myśli, że wyjeżdżając zostawi swoje problemy w Polsce. Takie myślenie jest błędem.

Handel ludźmi to proceder, który polega na kupnie i sprzedaży istot ludzkich w celu ich wykorzystania seksualnego i/lub ekonomicznego. Przybiera różne postacie – kobiety najczęściej są zmuszane do prostytucji, ale także do innych prac (np. przetrzymywane w domach jako służące). Media donoszą o ludziach, którzy musieli pracować w polu czy na budowach po kilkanaście godzin dziennie, bez wynagrodzenia i w złych warunkach, często pilnowani przez uzbrojonych strażników. Zdarza się, że ludzie są zmuszani do żebrania i kradzieży. Aby zapobiec ewentualnym problemom zabezpiecz się.

 Przed wyjazdem

  • Dopełnij wszelkich  formalności: (sprawdź ważność swojego paszportu – jeśli wyjeżdżasz na jego podstawie i ewentualnych pozwoleń, zgromadź inne konieczne do podjęcia pracy dokumenty, np.: zaświadczenia potwierdzające Twoje kwalifikacje zawodowe).
  • Ubezpiecz się (od następstw nieszczęśliwych wypadków i ewentualnych kosztów leczenia).
  • Sprawdź, czy pośrednik (firma pośrednicząca) oferujący Ci pracę działa legalnie, tzn. czy jest zarejestrowany w KRAZ (Krajowy Rejestr Agencji Zatrudnienia) i posiada odpowiedni certyfikat (od 1 listopada 2005 certyfikaty wydaje Urząd Marszałka Województwa).
  • Upewnij się, że Twój pracodawca istnieje. Dowiedz się o nim jak najwięcej – najlepiej od pośrednika. Poproś o adres, numer telefonu. Skontaktuj się z nim.
  • Dowiedz się na co możesz liczyć ze strony pośrednika w razie kłopotów w pracy (np. w sytuacji, kiedy praca jest inna niż oferowana lub masz problemy z pracodawcą). Poproś o zobowiązanie na piśmie.
  • Dokładnie czytaj wszystkie dokumenty, które pokazuje Ci pośrednik, zwłaszcza te, które masz podpisać. Jeśli czegoś nie rozumiesz – pytaj!
  • Jeśli dajesz pośrednikowi pieniądze, zawsze domagaj się pokwitowania!
  • Zrób kserokopię dokumentów, które ze sobą zabierasz (paszportu, dowodu osobistego, wiz, pozwolenia na pracę, umowy o pracę) i zostaw bliskim (osobom, którym ufasz). Dołącz do dokumentów aktualną fotografię.
  • Zostaw też adres, pod którym będziesz przebywać za granicą, numer telefonu, imię i nazwisko pracodawcy oraz nazwiska i adresy osób, z którymi wyjeżdżasz (lepiej nie wyruszać w pojedynkę). Informuj bliskich o zmianach adresu i miejsca pracy.
  • Ustal częstotliwość kontaktów telefonicznych z bliskimi (osobami, którym ufasz) np. raz w tygodniu o określonej porze. Ustal hasło, którym się posłużysz w przypadku ewentualnych kłopotów i niemożności powiedzenia tego wprost przez telefon: np. przekaż pozdrowienia dla kogoś, kto nie istnieje.

Zabierz ze sobą

  • ŒAdres i numer telefonu najbliższego polskiego konsulatu w kraju, do którego jedziesz. W razie jakichkolwiek kłopotów tam otrzymasz pomoc.
  • Słownik lub rozmówki – jeśli nie jesteś pewna/pewien, czy dasz sobie radę z miejscowym językiem.
  • Numer telefonu Poland direct z kraju, do którego jedziesz. Za minimalną opłatą lub za darmo będziesz mógł/mogła zatelefonować do Polski – tylko na numer telefonu stacjonarnego – nie komórki – o ile osoba, do której dzwonisz, zgodzi się zapłacić za rozmowę. Telefonistka, która połączy rozmowę mówi po polsku.
  • Numer telefonu organizacji pomagającej kobietom, imigrantom czy osobom poszkodowanym w wyniku przestępstwa. Zwykle w takiej organizacji można uzyskać poradę i pomoc.
  • Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego, która jest potwierdzeniem ubezpieczenia w Narodowym Funduszu Zdrowia i jest uznawana w krajach Unii Europejskiej. Jeśli podczas pobytu za granicą zachorujemy NFZ pokryje koszty leczenia. Jednak nie wszystkie! Przed wyjazdem upewnij się jakiego rodzaju koszty leczenia za granicą mogą być pokryte przez NFZ.
  • Telefon komórkowy z aktywnym roamingiem.
  • Pieniądze (może to być także karta kredytowa lub czeki). Zapas na  „czarną godzinę”, abyś miał/a za co wrócić do Polski.

Za granicą

  • Masz prawo do wyboru miejsca zamieszkania i swobodnego poruszania się po terytorium kraju, w którym przebywasz. Nikt więc nie ma prawa więzić Cię, przetrzymywać ani zmuszać do czegokolwiek – także do pracy
  • Jeśli jednak spotkało Cię coś złego np.: staniesz się ofiarą przestępstwa, lub je popełnisz i zostaniesz zatrzymany/a  przez policję, pamiętaj, masz prawo do obrony swoich praw!  Twoje prawa za granicą mają obowiązek chronić polski konsul i policja.
  • Możesz zgłosić na policji przestępstwo, którego ofiarą padłeś/aś i wskazać winnych jego popełnienia. Jeśli trafisz na policję – czy to jako osoba poszkodowana czy jako podejrzana, masz prawo do tłumacza – domagaj się tego.
  • Jeśli jesteś podejrzany/a o dokonanie przestępstwa masz prawo do adwokata. Na Twoją prośbę policjant powiadomi o Twojej sytuacji polski konsulat.

Zadbaj o to, by po wakacjach wrócić do domu w dobrej formie. Udanych wakacji.

(Opracowane na podstawie „Poradnika dla wyjeżdżających za granicę w celu podjęcia pracy” Fundacji przeciwko Handlowi Ludźmi i Niewolnictwu „La Strada”.)

pedagog szkolny – Edyta Tyburczy-Kujawa